Gần 12.900 tỷ đồng chỉ từ 10 doanh nghiệp, nhưng vì sao tổng đóng góp lại giảm gần 15% dù tới 8 doanh nghiệp nộp ngân sách nhiều hơn năm trước?
Bảng vinh danh doanh nghiệp nộp ngân sách năm 2025 cho thấy một bức tranh đáng chú ý của ngành phân phối – bán lẻ Việt Nam. Trong tổng số gần 1 triệu tỷ đồng đóng góp của 200 doanh nghiệp lớn thuộc VNTAX200, nhóm 10 doanh nghiệp nổi bật trong lĩnh vực phân phối – bán lẻ đóng góp gần 12.900 tỷ đồng. Đáng chú ý, nguồn thu này không chỉ đến từ bán lẻ điện thoại hay hàng tiêu dùng mà trải rộng từ công nghệ, trang sức, vàng bạc, dược phẩm, dịch vụ đến phân phối sản phẩm công nghiệp.
Apple Việt Nam đứng đầu với mức nộp ngân sách khoảng 3.000 tỷ đồng. Satra xếp thứ hai với hơn 2.600 tỷ đồng. PNJ đạt 2.128 tỷ đồng và tiếp tục giữ vị trí nổi bật trong khối doanh nghiệp tư nhân. Thế Giới Di Động cũng duy trì mức đóng góp trên 2.000 tỷ đồng. Chỉ bốn doanh nghiệp đứng đầu đã đóng góp gần 9.800 tỷ đồng, tương đương hơn 76% tổng số nộp ngân sách của Top 10.
Doanh nghiệp Nộp ngân sách năm 2025 Diễn biến đáng chú ý
Apple Việt Nam Khoảng 3.000 tỷ đồng Gấp khoảng 3 lần năm trước
Satra Hơn 2.600 tỷ đồng Thuộc nhóm dẫn đầu
PNJ 2.128 tỷ đồng Trên 2.000 tỷ đồng năm thứ hai liên tiếp
Thế Giới Di Động Trên 2.000 tỷ đồng Tăng khoảng 58,5%
Petrosetco 929 tỷ đồng Tăng khoảng 46%
FPT Retail 763 tỷ đồng Tăng gần 138%
DOJI 545 tỷ đồng Tiếp tục nằm trong Top 10
SJC 452 tỷ đồng Tăng từ 176 tỷ đồng
Digiworld 221 tỷ đồng Tăng khoảng 51%
Sasco 161 tỷ đồng Tăng khoảng 30%
Điểm đáng chú ý nhất nằm ở nghịch lý giữa tổng số và xu hướng của từng doanh nghiệp. Tổng mức nộp ngân sách của Top 10 năm 2025 giảm 2.228 tỷ đồng so với năm 2024, tương đương gần 14,8%. Tuy nhiên, có tới 8 trong 10 doanh nghiệp tăng đóng góp, với tổng phần tăng thêm của nhóm này gần 3.900 tỷ đồng. Điều đó cho thấy mức giảm chung chủ yếu chịu tác động lớn từ một số doanh nghiệp có biến động mạnh, thay vì phản ánh sự suy yếu đồng loạt của ngành bán lẻ.
Apple Việt Nam tạo dấu ấn lớn nhất về quy mô khi mức đóng góp được ghi nhận khoảng 3.000 tỷ đồng, gấp ba lần năm trước. Trong khi đó, xét về tốc độ tăng trưởng trong nhóm doanh nghiệp tư nhân, FPT Retail nổi bật với mức tăng gần 138%. Thế Giới Di Động tăng khoảng 58,5%, Digiworld tăng 51%, Petrosetco tăng 46% và Sasco tăng khoảng 30%.
SJC cũng ghi nhận biến động rất mạnh. Khoản nộp ngân sách tăng từ 176 tỷ đồng lên 452 tỷ đồng, tức cao hơn khoảng 2,6 lần. Đây là mức tăng đáng chú ý trong bối cảnh thị trường vàng và hoạt động kinh doanh vàng miếng có nhiều biến động.
Nếu tách riêng nhóm doanh nghiệp phân phối – bán lẻ tư nhân gồm PNJ, Thế Giới Di Động, Petrosetco, FPT Retail, DOJI, Digiworld và Sasco, tổng số tiền nộp ngân sách năm 2025 vượt 6.800 tỷ đồng, tăng khoảng 1.100 tỷ đồng so với năm trước, tương đương 19,4%. Đây là mức đóng góp cao nhất của nhóm trong ba năm gần đây. Có 6 trong 7 doanh nghiệp tăng số nộp ngân sách, cho thấy xu hướng cải thiện có độ lan tỏa tương đối rộng.
PNJ đứng đầu nhóm này với 2.128 tỷ đồng, đồng thời xếp thứ ba trong Top 10 doanh nghiệp phân phối – bán lẻ. Doanh nghiệp duy trì mức nộp trên 2.000 tỷ đồng trong hai năm liên tiếp. Kết quả này diễn ra cùng thời điểm hoạt động kinh doanh đạt mức lợi nhuận cao nhất từ trước đến nay.
Năm 2025, PNJ ghi nhận doanh thu thuần 34.976 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế 2.829 tỷ đồng, tăng 33,9% so với năm trước. Hoạt động trang sức chiếm 80,6% tổng doanh thu, trong đó bán lẻ chiếm 69,6% và bán sỉ chiếm 11%. Những con số này cho thấy quy mô đóng góp ngân sách lớn được hỗ trợ bởi nền tảng doanh thu, lợi nhuận và khả năng khai thác thị trường bán lẻ trang sức.
Trong cùng lĩnh vực vàng bạc, đá quý và trang sức, DOJI nộp 545 tỷ đồng. Sự hiện diện của PNJ, DOJI và SJC trong Top 10 cũng cho thấy ngành vàng bạc – trang sức vẫn là một cấu phần đáng kể của thị trường phân phối và bán lẻ xét trên phương diện đóng góp ngân sách.
FPT Retail lại thể hiện một câu chuyện tăng trưởng khác. Năm 2023, doanh nghiệp nộp ngân sách 134 tỷ đồng. Năm 2024 con số tăng lên 321 tỷ đồng và đến năm 2025 đạt 763 tỷ đồng. Chỉ trong hai năm, quy mô đóng góp đã tăng gần 5,7 lần. Riêng năm 2025, mức tăng đạt 442 tỷ đồng, tương đương gần 138%.
Chỉ tiêu FPT Retail 2023 2024 2025
Nộp ngân sách 134 tỷ đồng 321 tỷ đồng 763 tỷ đồng
Mức tăng so với năm trước Không nêu Khoảng 140% Gần 138%
Động lực quan trọng phía sau sự bứt phá của FPT Retail đến từ quá trình mở rộng Long Châu cùng sự phục hồi của FPT Shop. Năm 2025, doanh thu hợp nhất của FPT Retail đạt 51.083 tỷ đồng, tăng 27%, trong khi lợi nhuận trước thuế đạt 1.219 tỷ đồng, tăng 131%.
Đến cuối năm 2025, FPT Retail vận hành tổng cộng 3.263 điểm kinh doanh trên toàn quốc, bao gồm hệ thống nhà thuốc, trung tâm tiêm chủng và cửa hàng công nghệ. Riêng Long Châu đạt doanh thu 34.501 tỷ đồng, tương đương khoảng 68% doanh thu hợp nhất. Điều này cho thấy cấu trúc tăng trưởng của FPT Retail đã thay đổi đáng kể khi lĩnh vực chăm sóc sức khỏe trở thành động lực doanh thu chủ lực.
Sự dịch chuyển này cũng phản ánh một xu hướng rộng hơn của ngành bán lẻ Việt Nam. Tăng trưởng không còn phụ thuộc đơn thuần vào việc mở thêm cửa hàng. Quy mô đóng góp ngân sách ngày càng liên quan chặt chẽ đến hiệu quả vận hành, quản trị chuỗi cung ứng, tốc độ quay vòng hàng hóa, khả năng mở rộng những ngành có nhu cầu ổn định và mức độ minh bạch trong hoạt động kinh doanh.
Việc bốn doanh nghiệp dẫn đầu đóng góp hơn 76% tổng số nộp của Top 10 đồng thời cho thấy mức độ tập trung rất cao. Khoảng 24% còn lại được chia cho sáu doanh nghiệp. Vì vậy, chỉ cần một hoặc hai doanh nghiệp lớn biến động mạnh cũng có thể kéo tổng số nộp của toàn nhóm tăng hoặc giảm đáng kể, ngay cả khi phần lớn doanh nghiệp còn lại vẫn tăng trưởng.
Một tín hiệu tích cực khác là nhóm doanh nghiệp tư nhân tăng tổng đóng góp 19,4%, trái ngược với mức giảm gần 14,8% của toàn Top 10. Khoảng cách này cho thấy khu vực bán lẻ tư nhân đang nâng quy mô đóng góp khá nhanh, đặc biệt tại các lĩnh vực công nghệ, dược phẩm, trang sức và phân phối hàng hóa.
Bức tranh năm 2025 vì thế không đơn thuần là cuộc đua về doanh thu. Số tiền thực tế đóng góp vào ngân sách đang trở thành một chỉ dấu quan trọng phản ánh quy mô hoạt động, hiệu quả kinh doanh và mức độ chính thức hóa của thị trường. Apple Việt Nam dẫn đầu về giá trị tuyệt đối, PNJ nổi bật về quy mô và tính ổn định trong nhóm tư nhân, còn FPT Retail trở thành trường hợp đáng chú ý nhất về tốc độ tăng đóng góp.
Gần 12.900 tỷ đồng từ Top 10 cho thấy ngành phân phối – bán lẻ đã trở thành một nguồn đóng góp ngân sách đáng kể. Đáng chú ý hơn, 8 trong 10 doanh nghiệp tăng mức nộp và 6 trong 7 doanh nghiệp thuộc nhóm tư nhân tăng đóng góp. Những con số này phản ánh sự dịch chuyển của thị trường bán lẻ Việt Nam sang mô hình có quy mô lớn hơn, quản trị chuyên nghiệp hơn và đóng góp ngày càng rõ nét cho nền kinh tế chính thức.