Nếu Luật Dầu khí không thay đổi, hàng chục mỏ dầu khí và hàng tỷ USD đầu tư có thể tiếp tục nằm dưới đáy biển, bạn có tin điều đó là sự thật?
Sáng 23/08/2026, Quốc hội khóa XVI đã chính thức thông qua Luật Dầu khí sửa đổi năm 2026 với 473 trên 475 đại biểu có mặt tán thành, đạt tỷ lệ 94,6%. Đây được xem là một trong những quyết sách quan trọng nhất của ngành năng lượng Việt Nam trong nhiều năm qua, tạo nền tảng pháp lý mới cho hoạt động tìm kiếm, thăm dò, khai thác dầu khí cũng như mở rộng sang các lĩnh vực năng lượng ngoài khơi, thu giữ và lưu trữ carbon, hydrogen và chuyển dịch năng lượng.
Luật mới sẽ thay thế Luật Dầu khí năm 2022, gồm 12 chương và 62 điều, được xây dựng trên cơ sở 5 nhóm chính sách lớn đã được Chính phủ thông qua tại Nghị quyết 81/NQ-CP.
Vì sao Việt Nam phải sửa Luật Dầu khí?
Trong nhiều năm gần đây, ngành dầu khí Việt Nam đối mặt với hàng loạt khó khăn.
* Nhiều mỏ dầu khí mới nằm ở vùng nước sâu, xa bờ, chi phí đầu tư rất lớn.
* Các mỏ cận biên có trữ lượng nhỏ nên doanh nghiệp ngại đầu tư.
* Quy trình phê duyệt kéo dài khiến nhiều dự án chậm tiến độ.
* Sự chồng chéo giữa Luật Dầu khí, Luật Đầu tư, Luật Đấu thầu và nhiều luật khác làm giảm sức hấp dẫn của môi trường đầu tư.
Trong khi đó, xu hướng năng lượng toàn cầu đang thay đổi rất nhanh, khi dầu khí không còn chỉ là khai thác dầu và khí tự nhiên mà còn gắn với CCS, hydrogen, điện gió ngoài khơi và giảm phát thải carbon.
Chính vì vậy, Luật Dầu khí sửa đổi được đánh giá là bước chuyển từ tư duy quản lý bằng thủ tục sang quản trị theo hiệu quả và chia sẻ rủi ro.
Kết quả biểu quyết gần như tuyệt đối
Nội dung Kết quả
Đại biểu tham gia biểu quyết 475
Đại biểu tán thành 473
Tỷ lệ đồng ý 94,6%
Luật mới 12 chương, 62 điều
Thay thế Luật Dầu khí 2022
Mức đồng thuận 94,6% cho thấy Quốc hội đánh giá rất cao sự cần thiết của việc cải cách khung pháp lý đối với ngành dầu khí.
Điểm thay đổi lớn nhất là phân cấp mạnh hơn
Một trong những nội dung được đánh giá đột phá nhất là rút ngắn quy trình quản lý và phân quyền rõ ràng.
Thay vì nhiều cấp xét duyệt như trước, Luật mới chia thành ba cấp quản lý.
Cấp quản lý Vai trò chính
Chính phủ và Thủ tướng Quyết định chiến lược, ưu đãi đầu tư, quốc phòng, đối ngoại
Bộ Công Thương Quản lý chuyên ngành, hợp đồng dầu khí, trữ lượng, giám sát
Petrovietnam Đại diện nước chủ nhà, ký kết, quản lý và giám sát hoạt động dầu khí
Điều này giúp giảm đáng kể thời gian xử lý các thủ tục chuyên ngành, đồng thời trao quyền nhiều hơn cho những đơn vị có chuyên môn trực tiếp.
Petrovietnam được giao thêm vai trò quan trọng
Theo Luật mới, Petrovietnam không chỉ là doanh nghiệp nhà nước hoạt động trong lĩnh vực dầu khí mà còn tiếp tục giữ vai trò đại diện nước chủ nhà trong hoạt động dầu khí.
Điều này đồng nghĩa với việc Petrovietnam sẽ được giao thêm quyền trong:
* Ký kết và quản lý hợp đồng dầu khí.
* Theo dõi, giám sát hoạt động khai thác.
* Quyết định nhiều vấn đề chuyên môn, kỹ thuật.
* Phối hợp quản lý tài nguyên dầu khí.
Đây là mô hình đang được nhiều quốc gia có ngành dầu khí phát triển áp dụng nhằm nâng cao tính chủ động trong quản lý tài nguyên.
Lần đầu tiên đưa CCS vào Luật Dầu khí
Một trong những điểm mới đáng chú ý nhất là CCS, công nghệ thu giữ và lưu trữ carbon lần đầu tiên được đưa vào khung pháp lý.
CCS là công nghệ thu giữ khí CO₂ phát sinh từ hoạt động công nghiệp, sau đó bơm xuống các tầng địa chất sâu dưới lòng đất để lưu giữ lâu dài, giúp giảm phát thải khí nhà kính.
Đối với Việt Nam, CCS có ý nghĩa rất lớn vì:
* Tận dụng các mỏ dầu khí đã khai thác.
* Sử dụng hạ tầng đường ống và giàn khoan hiện có.
* Hỗ trợ mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050.
* Có thể hình thành ngành dịch vụ lưu trữ carbon trong khu vực.
Hiện Petrovietnam đang phối hợp với các đối tác Nhật Bản nghiên cứu thử nghiệm lưu giữ CO₂ tại khu vực Bắc Bộ.
Không chỉ dầu khí mà còn mở đường cho hydrogen và điện gió ngoài khơi
Điểm đáng chú ý là Luật mới không chỉ phục vụ ngành dầu khí truyền thống.
Lần đầu tiên, các lĩnh vực năng lượng mới gắn với hạ tầng dầu khí được đưa vào định hướng phát triển, gồm:
* Điện gió ngoài khơi.
* Hydrogen xanh.
* Hydrogen carbon thấp.
* Hạ tầng năng lượng ngoài khơi.
* Dịch vụ giảm phát thải.
Điều này giúp tận dụng hiệu quả các công trình biển, đường ống, giàn khoan và năng lực kỹ thuật mà ngành dầu khí đã đầu tư trong nhiều thập kỷ.
Vì sao các mỏ cận biên có thể “sống lại”?
Nhiều chuyên gia cho rằng trước đây, hàng loạt mỏ dầu khí nhỏ hoặc điều kiện khai thác khó khăn không thể triển khai vì hiệu quả kinh tế thấp.
Luật mới bổ sung cơ chế ưu đãi và chia sẻ rủi ro, giúp:
* Giảm áp lực đầu tư ban đầu.
* Tăng khả năng thu hút doanh nghiệp tư nhân.
* Thu hút nhà đầu tư nước ngoài.
* Khuyến khích khai thác các mỏ nhỏ, nước sâu và xa bờ.
Đây là yếu tố đặc biệt quan trọng trong bối cảnh nhiều quốc gia đang cạnh tranh quyết liệt để thu hút vốn đầu tư vào lĩnh vực năng lượng.
So sánh Luật Dầu khí 2022 và Luật Dầu khí 2026
Nội dung Luật 2022 Luật 2026
Khung pháp lý cho CCS Chưa có Có quy định
Hydrogen Chưa đề cập Được mở đường pháp lý
Năng lượng ngoài khơi Hạn chế Mở rộng phạm vi
Phân cấp quản lý Nhiều thủ tục Phân quyền mạnh
Vai trò Petrovietnam Quản lý theo cơ chế cũ Được giao thêm quyền đại diện nước chủ nhà
Thu hút đầu tư Còn nhiều rào cản Tăng ưu đãi và chia sẻ rủi ro
Tác động đối với an ninh năng lượng Việt Nam
Luật Dầu khí sửa đổi được kỳ vọng sẽ tạo ra nhiều tác động tích cực.
Đối với Nhà nước
* Nâng cao hiệu quả quản lý tài nguyên.
* Rút ngắn thời gian triển khai dự án.
* Tăng khả năng thu hút vốn đầu tư.
* Bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia.
Đối với doanh nghiệp
* Môi trường đầu tư minh bạch hơn.
* Thủ tục nhanh hơn.
* Có cơ chế ưu đãi đối với các dự án khó.
* Mở rộng cơ hội sang các lĩnh vực năng lượng mới.
Đối với nền kinh tế
* Khai thác hiệu quả hơn nguồn tài nguyên dầu khí.
* Phát triển dịch vụ kỹ thuật dầu khí chất lượng cao.
* Thúc đẩy chuyển dịch năng lượng.
* Góp phần thực hiện mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050.
Ý nghĩa chiến lược của Luật Dầu khí sửa đổi
Việc Quốc hội thông qua Luật Dầu khí sửa đổi không chỉ là thay đổi một đạo luật chuyên ngành, mà còn đánh dấu bước chuyển quan trọng trong chiến lược phát triển năng lượng của Việt Nam.
Từ một khung pháp lý chủ yếu phục vụ khai thác dầu khí truyền thống, Luật mới đã mở rộng sang các lĩnh vực năng lượng tương lai như CCS, hydrogen và năng lượng ngoài khơi, đồng thời trao quyền nhiều hơn cho cơ quan quản lý và Petrovietnam để rút ngắn quy trình, nâng cao hiệu quả đầu tư.
Trong bối cảnh nhu cầu năng lượng tiếp tục tăng, các mỏ dầu khí ngày càng khó khai thác và mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050 đang đến gần, Luật Dầu khí sửa đổi được kỳ vọng sẽ trở thành nền tảng quan trọng để khơi thông nguồn lực, thu hút đầu tư và tạo sức bật mới cho ngành công nghiệp năng lượng Việt Nam.
5
6
6
6
6
6
6
5
6
6
6
6
6
6
